Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



zaterdag 26 mei 2012

De wereld volgens John Irving (2012), documentaire van André Schäfer


Een verhalenverteller, geen intellectueel.

De documentaire begint met De laatste nacht in Twisted River (2010) het laatste boek van John Irving, dat gaat over een kok Dominic Baciagalupo en zijn zoon Daniel. Irving (1942) vertelt aan de hand van Daniel, die ook schrijft, dat hij altijd met het eind begint en vandaar uit terugwerkt naar voren. Hij is een verhalenverteller en geen intellectueel. Net als Charles Dickens wil hij de lezer niet aan het denken zetten maar hem laten voelen, de emoties aanspreken.
In zijn huis in Vermont laat hij zien hoe hij te werk gaat. Slotzinnen laten zich niet afdwingen. Hij is dan wel de architect van zijn romans, maar hij doet niet meer dan de aantekeningen verwerken die hij gemaakt heeft. Vroeger ging hij wel eens ’s nachts uit bed om een inval te noteren, maar inmiddels weet hij dat hij niet vergeet wat belangrijk is. Hij werkt ook wel in een blokhut op een eilandje in Lake Huron dat bezit is van zijn vrouw. Haar familie won het eiland ooit tijdens een gokspel.

Irving documenteert zich altijd terdege voor zijn verhalen. Hij wil weten hoe het er in de beroepen aan toe gaat die hij beschrijft. Zo werkte hij in de keuken voor zijn laatste boek, interviewde hij verschillende vrouwelijke medische specialisten in een kliniek in Zürich voor Tot ik jou vind (2005) en bezocht hij de Amsterdamse Wallen om inzicht te krijgen in de gang van zaken in de prostitutie voor Weduwe voor een jaar (1998). Daar ontmoette hij ook tatoeëerder Henk Schiffmacher die hem alles vertelde over schrijfhoudingen, hetgeen van wezenlijk belang was voor het plot van het boek. Zijn vrouw die met hem meereist blijft onkundig van hetgeen John allemaal uitbroedt, maar schikt zich erin. Later leest ze wel wat hij allemaal bedacht heeft.

Succes kreeg Irving met zijn vierde roman De wereld volgens Garp (1979), die gevolgd werd door Hotel New Hampshire (1982). Worstelen speelt een belangrijke rol in die boeken. Irving worstelde zelf van zijn veertiende tot zijn vierendertigste. Sporten toont overeenkomsten met het schrijven van een roman, zegt hij. Herhaling is bij beide activiteiten van wezenlijk belang. Je bent als atleet en als schrijver de hele tijd maar aan het trainen. De periode dat je in de publiciteit bent is maar kort vergeleken met het handwerk. Je kunt het dus maar beter leuk vinden om te doen.

We zien hem in Hamburg bezig met publiciteit. Hij zegt dat hij niet echt van houdt van de publieke kant van zijn werk. In een Oostenrijkse televisieshow zegt Irving dat het leuk is als de lezer meer weet dan het personage. Hij woonde als student in Wenen, deelde een kamer met een joodse student, maar vond dat Gemütlichheit daar oppervlakkig. 

Wally, de jonge vliegenier in De regels van het Ciderhuis (1985) die ik gister op dit blog besprak, is gemodelleerd naar zijn vader, die dodelijk gewond raakte en van zijn vrouw scheidde nog voor John werd geboren.
Hij nam nooit contact op met zijn vader om zijn stiefvader niet te kwetsen. Pas later hoorde hij van een vriend dat zijn vader vaak naar zijn worstelwedstrijden kwam kijken. Zijn moeder toonde John, nadat hij van zijn eerste vrouw scheidde, een pakje brieven, waaruit bleek dat zij contact tussen John en zijn biologische vader niet op prijs stelde. Irving zegt dat hij eerst een lezer was voordat hij ging schrijven en dat hij zelf de magie van een verhaal op papier wilde zetten. Hij schreef al over familiegeheimen voordat hij daarover wist.

Angst speelt een belangrijke rol in zijn werk, met name de angst om zijn zoon Colin te verliezen, die in 1965 werd geboren. De wereld werd een angstige plek. Hij ervaarde de weerloosheid om zijn zoon niet te kunnen beschermen. In veel van zijn boeken ontberen kinderen een veilige gezinssituatie.

De boeken van John Irving lenen zich vanwege de vertellingen tot verfilmingen, hetgeen dan ook is uitgebuit. De vertaling van zijn nieuwste boek In een mens kwam tegelijk uit met de Engelse versie. 

Hier de site van het VPRO-festival, volgende week zaterdag 2 juni a.s. waarop John Irving als hoofdgast aanwezig is.






Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen