Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



zondag 20 mei 2012

Paul Gilding over Helden uit noodzaak, De Balie, 16 maart 2012

To be or not to be.

Paul Gilding neemt deel aan een discussie in De Balie over de toekomt van de aarde. Hij houdt daaraan voorafgaande een korte toespraak. Hij werkte veertig jaar aan zijn boek The great disruption, dat over de toekomst van onze beschaving gaat en dat in het Nederlands is vertaald als Helden uit noodzaak.

Weer een milieu goeroe die de wereld rondreist om ons te wijzen op het naderend einde?
De sympathieke Australiër vertelt ontspannen over zijn achtergrond als milieuactivist, vakbondsman en zelfs militair die zich verzette tegen kernwapens. Later werd hij zakenman. Hij adviseert bedrijven en instellingen over duurzaamheid. Zijn schuldgevoel wuift hij met een grappig gebaar weg.

Gilding focust op de toekomst, maar werpt eerst een blik achteruit. Vijftig jaar geleden begon de milieubeweging met Rachel Carson (1907-1964), die schreef over de schoonheid van moeder aarde. Tien jaar later kwam de Club van Rome met een vernietigend rapport over de ecologische ontwikkeling. Grenzen aan de groei maakte duidelijk dat de bomen niet tot aan de hemel groeiden. George Bush sr. - de goede, zegt Gilding erbij - maakte zich sterk om conferenties te houden over milieu. In de jaren daarna zijn er vele conferenties geweest en ook veel initiatieven van bedrijven, maar wat heeft vijftig jaar milieu bewustzijn opgeleverd?

Er zijn boeiende concepten ontwikkeld zoals het footprintconcept, dat ons vertelt hoeveel wij de aarde belasten met onze activiteiten, maar als we naar de activiteiten kijken, gebeurt er niets. Ondanks alle goede bedoelingen is er niet eens een vertraging van de groei.

Het gevolg van ons gebrek aan duurzaamheid is dat de economische groei tot stilstand komt. Dat is een beklemmend idee omdat we economische groei in veel opzichten hard nodig hebben: om mensen rustig te houden en schulden af te betalen. Moeder aarde gaat echter niet met ons onderhandelen, maar trekt de stekker eruit.

Zelfs de bereidheid om de economische capaciteit te verkleinen levert niets op. Opkomende economieën zoals China en India willen welvaart en slokken de reserves in snel tempo op. 

‘We are stuck.’ Gilding neemt een slok water en geeft het publiek een moment voor reflectie.

Het systeem stort in. We stoten ons hoofd, steeds meer en steeds vaker. Dat is al begonnen. Denk aan de voedselcrisis, de kredietcrisis, de financiële crisis. De olieprijzen stijgen, de inkomensverschillen in de wereld nemen toe. We hebben al enkele waarschuwingen van moeder aarde gehad, maar we zijn niet in staat om een antwoord te geven.

Hoe dachten jullie in die tijd? zal een jong individu ons over twintig jaar verwonderd vragen.
We worden ons bewust van het probleem dat de beschaving bedreigd wordt. Tegelijk is dat goed nieuws want mensen zijn in staat om een crisis te hanteren en te overleven. Net als in de tweede wereldoorlog kunnen we als het moet alles op alles te zetten om een ramp af te wenden. We hebben de technologie in huis en we hebben ons verstand, maar we wachten tot het niet anders kan. 

Ons economisch systeem is immers niet ingericht op een andere manier van produceren dan door concurrentie. Straks gaat het niet om een geloof of om goedkoop, maar om bestaan of niet bestaan. Er zal opeens een omslag komen, groter dan de val van de Berlijnse muur of de komst van internet. Daarin konden we ook niet geloven voor die er was. Zo’n dramatische verandering is spannend. We gaan inzien dat we meer zijn dan leeghoofdige consumenten. Onze beschaving krijgt prioriteit. Duurzaamheid staat centraal. De mens overwint.  

Hier de site van Maurits Groen, waarop het boek met een omslag die wel wat uitdagender had gekund, besteld kan worden.

Hier meer op Wikipedia over Rachel Carson, de grondlegster van de milieubeweging, hier een verkorte versie in het Nederlands, hier haar site.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen