Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



donderdag 16 oktober 2014

Elsie de Brauw – Like it here? (2014), documentaire van Carine Bijlsma



Ervaren actrice slaat nieuwe wegen in

De vraag van de meervoudig bekroonde actrice Elsie de Brauw (1960) aan de Vlaamse choreograaf en regisseur Alain Platel (1959) of hij een voorstelling met haar wilde maken, waarop hij meteen positief reageerde, vormde de aanzet tot de voorstelling tauberbach die over waardig overleven gaat en op dit moment met veel succes door Europa trekt en straks door de wereld. In de documentaire met de ondertitel Elsie de Brauw in de wereld van Alain Platel zien we hoe de actrice zichzelf te midden van dansers opnieuw moet uitvinden maar met een zeer bevredigend resultaat.

De voorstelling tauberbach is gebaseerd op een documentaire Estamira, die over een oudere schizofrene vrouw gaat die op een vuilnisbelt in Rio de Janeiro woont. De muziek is van Bach en wordt ten gehore gebracht door een dovenkoor.

De Brauw zegt zelf dat ze zich in een ander land begeeft en een eigen taal moet vinden die aansluit bij de taal van de vijf dansers die haar omringen, de draak met haar steken en haar lastig vallen. Anders dan bij het toneel waar men een tekst heeft en personages vastliggen, begint men in de danswereld met niets, met het eigen lichaam en de eigen impulsen.  

In de herfst van 2013 begonnen de repetities die in drieëneenhalve maand moesten leiden naar de première in de Münchener Kammerspiele. Platel vroeg De Brauw schriftelijk hoe zij teder voor zichzelf was en hoe ze zichzelf strafte, intieme vragen waarmee Platel haar overviel, maar die wel meteen de teneur van de samenwerking aangaven. De Brauw is onder de indruk van de onbevangenheid van de dansers en wil die zelf ook weer terugvinden. Het spel te midden van de vodden op de vloer is erg fysiek, tot molestatie aan toe. Fraai de zware stem die door de microfoon vraagt: like it here? Haar echtgenoot Johan Simons zegt op de terugweg in de auto dat ze het allemaal niet te erg op zichzelf moet betrekken.

Twee weken voor de première is er nog veel te doen. Platel voelt de geschiedenis van Estamira nog niet in de vertolking van De Brauw. De Brauw voelt zich verloren en heeft behoefte aan meer structuur. Simons zegt op zijn beurt dat het begin van de voorstelling niet te zwaar moet zijn. De Brauw begrijpt dat de voorstelling grappig moet zijn ondanks zichzelf.

Vier dagen voor de première leert De Brauw de Engelse tekst. Ze heeft een meningsverschil met Platel over de gemoedstoestand van Estamira, of die trots is dan wel woedend. De Brauw meent dat de grilligheid van Estamira moet voortkomen uit stappen in haar hoofd, maar begrijpt later dat ze juist niet moet denken, maar zeggend acteren. Platel en zij komen op hetzelfde moment tot eenzelfde inzicht over de rol, hetgeen de kracht aangeeft van deze zoekende manier van samenwerken.

Na de generale repetitie is De Brauw voldaan ondanks een blauwe plek op haar bovenbeen. Ze heeft haar denken uitgezet, zich geopend voor haar zintuiglijke ervaring en daarmee afgerekend met haar faalangst. Platel vindt dat de onrust onder haar huid gekropen is.

Haar zoon belt voor de première om haar sterkte te wensen. Ze oefent nog wat in de kleedkamer. Na de première klinkt veel applaus. De Brauw is tevreden hoewel er het nodige mis ging, ook op technisch gebied. Ze is niet afgehaakt, maar doorgegaan en heeft het gehaald, iets gedaan wat ze niet kon, hetgeen ze een verrijking vindt. Vanaf nu is er een leven voor en na Alain Platel.

Hier een dubbelinterview met Platel en De Brauw op de site van NTGent.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen